از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
جنگ عراق و ایران
Iran-Iraq war-gallery.png
زمان ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ تا ۲۹ مرداد ۱۳۶۷ برابر با ۲۲ سپتامبر ۱۹۸۰ (میلادی) تا ۲۰ اوت ۱۹۸۸ (میلادی)
مکان شهرها و استان‌های مرزی و شهرهای مهم دو کشور ایران و عراق و خلیج فارس
نتیجه آتش‌بس با پذیرش قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت از سوی دو طرف [۱]
علت جنگ دعاوی اراضی و تجاوز عراق به خاک ایران
جنگندگان
ایران ایران
Flag of PUK.png اتحادیه میهنی کردستان عراق
PDK Kurdistan.jpg حزب دموکرات کردستان عراق
Islamic Dawa Party logo.jpgحزب الدعوه
مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق
عراق عراق
سازمان مجاهدین خلق ایران
فرماندهان
ایران سید روح‌الله خمینی

ایران اکبر هاشمی رفسنجانی
ایران سید علی خامنه‌ای
ایران میرحسین موسوی
ایران ابوالحسن بنی صدر
ایران مصطفی چمران 
ایران محسن رضایی
ایران قاسمعلی ظهیرنژاد
ایران علی صیاد شیرازی

Flag of PUK.png جلال طالبانی
PDK Kurdistan.jpg مسعود بارزانی
سید محمد باقر حکیم
عبدالعزیز حکیم

عراقصدام حسین

عراق علی حسن المجید
عراق طه یاسین رمضان
عراق عزت ابراهیم الدوری
عراق طارق عزیز
مسعود رجوی

تلفات
۱۲۳٬۲۲۰ تا ۱۶۰٬۰۰۰ نفر کشته شده در نبرد و ۶۰٬۷۱۱ مفقود (بر اساس اعلام دولت ایران)
۲۰۰٬۰۰۰ تا ۶۰۰٬۰۰۰ نفر بر اساس آمارهای مستقل
۸۰۰٬۰۰۰ نفر کشته در میدان نبرد (بر اساس اعلام عراقی‌ها)

۳۲۰٬۰۰۰ تا ۵۰۰٬۰۰۰ نفر مجروح
۴۰٬۰۰۰ تا ۴۲٬۸۷۵ نفر اسیر
۱۱٬۰۰۰ تا ۱۶٬۰۰۰ نفر تلفات غیر نظامی
۶۲۷میلیارد دلار خسارت مالی
۱۰۵٬۰۰۰ تا ۳۷۵٬۰۰۰ نفر کشته
۴۰۰٬۰۰۰ نفر مجروح
۵۶۱ میلیارد دلار خسارت مالی

جنگ عراق با ایران طولانی‌ترین جنگ متعارف در قرن بیستم و دومین جنگ طولانی این قرن پس از جنگ ویتنام بود که نزدیک به هشت سال به طول انجامید. جنگ به صورت رسمی در ۲۲ سپتامبر ۱۹۸۰ (۳۱ شهریور ۱۳۵۹) آغاز شد. در این روز درگیری‌های پراکنده مرزی دو کشور با یورش همزمان نیروی هوایی عراق به ده فرودگاه نظامی و غیرنظامی ایران و تهاجم نیروی زمینی این کشور در تمام مرزها به یک جنگ تمام عیار تبدیل شد هرچند مقامات عراقی معتقد بودند که جنگ از ۴ سپتامبر با حملات توپخانه‌ای ایران به شهرهای مرزی عراق آغاز شده‌است.[۲]

 
صدام حسین، در جنگ ایران و عراق
 
صدام حسین، مدعی فرماندهی جنگ قادسیه صدام شده بود.

پیش از آغاز جنگ روابط دو کشور به شدت تیره شده بود که خصومت شخصی صدام حسین و حضرت آیت الله روح‌الله خمینی رهبران دو کشور و مهمتر از آن جاه‌طلبی‌های سیاسی، و اختلافات مرزی و ایدئولوژیکی دو کشور دلایل اصلی آن بودند. این جنگ در نهایت پس از حدود ۸ سال در مرداد ۱۳۶۷ با قبول آتش‌بس از سوی دو طرف و پس از به جا گذاشتن یک میلیون نفر تلفات و ۱۱۹۰ میلیارد دلار خسارات به دو کشور خاتمه یافت.[۳] مبادلهٔ اسیران جنگی بین دو کشور از سال ۱۳۶۹ آغاز شد. ایران آخرین گروه از اسرای جنگی عراقی را در سال ۱۳۸۱ به عراق تحویل داد.[۴]

جنگ ایران و عراق از لحاظ استراتژیک یکی از مهمترین برخوردهای نظامی دوران معاصر بود، که منافع تقریباً همه کشورهای جهان را بدون استثنا تهدید کرد و تأثیر مستقیم آن بر کشورهایی وارد شد که بیشترین ذخایر نفتی جهان را داشتند. در طول جنگ ثابت شد که پیروزی هر یک از دو کشور ایران یا عراق موجب برهم‌خوردن ثبات و توازن قوا در منطقه خواهد شد به همین دلیل ابرقدرت‌ها کوشیدند تا هیچکدام از این دو کشور پیروز نشوند و هر دو را با زخم‌هایی عمیق و طولانی رها کنند.[۵]

از بعد نظامی عراق با استفاده از عنصر غافلگیری در ابتدای جنگ موفق شد بخش‌هایی از خاک ایران از جمله شهر خرمشهر را اشغال نماید. ایران در سال‌های دوم و سوم جنگ موفق شد بیشتر مناطق اشغالی از جمله خرمشهر را آزاد نموده و از سال ۱۹۸۴ جنگ را به داخل خاک عراق بکشاند. ایران در فوریه ۱۹۸۶ موفق به تصرف فاو یکی از مهمترین بنادر صدور نفت عراق شد و در ۸ ژانویه ۱۹۸۷ عملیات عظیمی به نام کربلای ۵ را برای تصرف بصره دومین شهر بزرگ عراق به انجام رساند که در جریان آن ۶۵ هزار سرباز ایرانی و ۲۰ هزار عراقی کشته شدند. ایران در ۲۶ فوریه این عملیات را متوقف کرد و در شرایطی که بن‌بست نظامی در جبهه جنوبی جنگ کامل شده بود، جنگ نفتکش‌ها با حملات دو طرف به سوی کشتی‌های غیرنظامی در خلیج فارس به اوج خود رسید. کشتی‌های کویتی یکی از اهداف مورد علاقه ایرانی‌ها بودند. حملات نیروهای ایران به نفتکش‌های شوروی و آمریکا که در خدمت دولت کویت بودند و حمله غافلگیرانه یک جنگنده عراقی به کشتی جنگی آمریکایی که به آسیب شدید ناوچه یواس‌اس استارک و مرگ ۳۷ سرباز آمریکایی انجامید، کشتیرانی بین‌المللی را در معرض خطر قرار داده و زمینه مداخله بیشتر هر دو ابرقدرت را فراهم کرد به طوری‌که هر دو از قطعنامه‌های شورای امنیت که از دو طرف درخواست آتش‌بس داشت، حمایت می‌کردند.[۶]در سال چهارم و پنجم

در این جنگ ارتش عراق به طور گسترده از جنگ‌افزارهای شیمیایی علیه کردهای عراقی و مردم و نظامیان ایران استفاده کرد؛ ولی ادعای استفاده ایران از سلاح‌های شیمیایی ثابت نشده‌است. همچنین دو طرف در مقاطعی اقدام به بمباران و موشک‌باران شهرها و اهداف غیرنظامی نمودند که در این مورد نیز عراق همواره پیش‌قدم بود. درگیری‌ها برای مدتی در اواخر جنگ به خلیج فارس کشیده شد و طی آن تعداد زیادی سکوی نفتی و کشتی‌های تجاری و نفت‌کش با پرچم کشورهای گوناگون آسیب دیدند.

شوروی یکی از دو ابرقدرت آن دوران از سال ۱۹۸۰ تأمین نظامی هر دو کشور را متوقف کرده بود اما از سال ۱۹۸۲ به منبع اصلی عراق برای خرید سلاح‌های پیشرفته تبدیل شد. آمریکا نیز در سال ۱۹۸۵ در جریان مذاکراتی پنهانی اقدام به فروش سلاح به ایران کرد. ایالات متحده آمریکا در اواخر جنگ به شکل مستقیم وارد درگیری با ایران شد. از سوی دیگر کشورهای سوریه، کره شمالی و لیبی نیز از ایران حمایت تسلیحاتی و تکنولوژیکی کردند.

شورای امنیت سازمان ملل متحد در کل ۸ قطعنامه در این خصوص صادر نمود که همگی به جز قطعنامه ۵۹۸ توسط ایران رد شد. دو کشور در طول جنگ آسیب‌های فراوان اقتصادی را متحمل شدند و بیش از یک میلیون نفر در این جنگ کشته یا مجروح شدند.

ماه را باید تماشا کرد و رفت

آنچه را خواندید در  ویکی‌پدیا آمده و انگیزه جنگ تحریف شده است، حمله به ایران توسط عراق بک پروسه ی مهم و کثیف از سوی استکبار جهانی بوده که قبلا  از شاه  ایران خواسته شد بود که به کشور عراق حمله کند پس از پیدایش انقلاب اسلامی ایران و قطع روابط با امریکا و داستان گروگان گیری، امریکا اوضاع را برای اجرای طرح خائنانه ی خود مناسب دید ، امریکا در زمان شاه پس از افزایش قیمت نفت هدفش از جنگ غارت ثروت کشورهای نفتی بود و پس از تیره شدن ارتباط امریکا با ایران ، از صدام حسین نادان خواست به ایران حمله کند.

عزیزان به لحاظ اقتصادی بررسی کنند که ذخیره ارزی کشور عراق ، کویت ، قطر، بحرین و عربستان قبل از جنگ چند میلیارد دلار بوده است و وقتی جنگ به پایان رسید این ذخایر به چه میزانی رسیده بودند... فقط در خصوص عربستان باید بگویم در پایان جنگ برای عربستان 30 میلیارد دلار ذخیره ی ارزی باقی مانده بود که مقداری به انگلیس برای خرید زیر دریایی !!!! ، مقداری به ترکیه بخاطر همکاریش با مستکبران جنایتکار و مصر پرداخت کرد...

یعنی با ایجاد این جنگ خانمانسوز امریکاییان پولی که در مدت پنجاه سال برای خرید نفت پرداخت کرده بودند را باز پس گرفتند...

اما بواسطه ی این جنگ الطاف الهی شامل حال ملت قهرمان ایران شد و آنها عبارت بودند از :

1 - همبستگی عظیم مردم با جامعه ی دینی و ولایت

2 - آمادگی رزمی و تقویت بسیار عالی بنیه نظامی ایران

3- خودکفایی ارتش جمهوری اسلامی در ساخت سلاح های اساسی

البته ما از بعد دانش و فناوری بسیار رشد کرده ایم که این مهم را بدون شک مدیون شهدای انقلاب اسلامی ایران و درایت رهبر معظم و خردمند خود هستیم.